Groningen Airport Eelde kan per dag tien extra vluchten aan. De vliegtuigen die deze zomer vanaf Eelde vertrekken zitten in ieder geval al vol. Ruim tien keer landt en stijgt er een chartervliegtuig vanaf en naar een vakantiebestemming. Daar kan dus nog wel wat bij. Maar de luchtvaartmaatschappijen zijn afwachtend. ‘Zij annuleren liever vluchten dan dat zij deze verplaatsen,’ zegt Meiltje de Groot, directeur van de luchthaven.

‘Ik vind dat de luchtvaartmaatschappijen ook een sociale plicht hebben naar hun klant,’ vertelt De Groot stellig. ‘Als er vraag is, moet je aanbod creëren. Annuleren kost waarschijnlijk minder dan het verplaatsen van de vluchten naar bijvoorbeeld Eelde. Daarnaast weet ik dat de maatschappijen zelf ook problemen hebben met het vinden van personeel.’

Herfstvakantie

Het plannen van reizen en vluchten is complex. Deze planning wordt al ruim een jaar van te voren gemaakt. Schiphol gaf eerst aan na augustus wel weer op niveau te kunnen leveren, maar een dag later werd deze belofte al weer ingetrokken. ‘Als je steeds weer verwachtingen schept en je kan deze niet nakomen, dan wordt iedereen weer boos,’ duidt de directeur. ‘Je moet een betrouwbare prognose kunnen neerleggen.’ De herfstvakantie wordt weer een probleem op Schiphol, denkt de oud-medewerker van Schiphol. ‘Wij hebben aangegeven extra capaciteit te hebben, maar voorlopig zijn de luchtvaartmaatschappijen nog terughoudend. Dat heeft alles te maken met de turbulente tijden waarin wij leven.’

Westerlingen

Groningen Airport Eelde ziet steeds meer westerlingen via de luchthaven vertrekken. Vandaar dat de vluchten nu ook vol zijn. ‘En klanten zijn grotendeels laaiend enthousiast over Eelde,’ zegt De Groot trots. ‘Onlangs kreeg ik bericht van een Amsterdams stel, dat nooit meer via Schiphol wil vliegen. Alles perfect op tijd en nog een koffer ook.’ Eelde wil dus graag opschalen en meer kunnen bieden, want het najaar loopt ook al aardig vol, nu Rotterdam en Eindhoven ook al aan het piepen en kraken zijn. ‘Dat ligt toch echt bij de maatschappijen,’ aldus de directeur.

Alles zelf

Groningen en Maastricht te liggen niet ver weg voor de westerse klant meent De Groot. ‘Op Schiphol is het misgegaan met Covid,’ legt De Groot uit. ‘Toen er niet meer werd gevlogen is iedereen ontslagen en deze mensen zijn meer gaan verdienen bij bijvoorbeeld een GGD. Dat is toentertijd niet goed ingeschat. Wij hebben het contract met ons beveiligingsbedrijf gewoon laten doorlopen tijdens de pandemie, dus die zijn ons wel loyaal.’ Op Schiphol is alles uitbesteed. ‘Dan raak je de regie kwijt. Je hebt geen grip meer op de kwaliteit. Hier doen wij alles nog zelf, dan heb je de regie op het hele proces. Dat is voor nu ook de oplossing voor de problemen op Schiphol. Daarnaast wordt de luchthaven op een commerciële manier aangestuurd, dat zou eigenlijk maatschappelijk moeten zijn. Een luchthaven is onderdeel van de infrastructuur. Zoals het spoor of de wegen,’ aldus De Groot.

Toekomst

De Groot: ‘Schiphol zat aan haar taks, dus meer opbrengsten lukten niet meer. Dan ga je in de kosten snijden, vervolgens gaat de kwaliteit omlaag. Op Schiphol zijn teveel spelers actief en het systeem is kwetsbaar gebleken. De organisatie te groot en onbestuurbaar.’ Volgens de directeur van GAE moet de grootste luchthaven van Europa terug naar de basis. Ook zegt zij dat er in de toekomst veel gaat veranderen in de luchtvaart en ook moet veranderen. ‘Daar moeten regionale luchthavens in voorop lopen,’ legt zij uit. ‘Elektrisch vliegen of op waterstof in kleinere vliegtuigen naar diverse bestemmingen binnen 600 kilometer afstand. Zonder CO2-uitstoot. Schiphol wordt dan een ‘mainport’ voor de langere vluchten.’ Men zou dan kunnen inchecken op Eelde, elektrisch vliegen naar Schiphol en daar overstappen naar een langeafstandsvlucht. Dat zou Schiphol enorm ontlasten. Toekomstmuziek, maar de ontwikkelingen gaan steeds sneller. ‘Alles valt en staat met wet- en regelgeving en certificering,’ duist De Groot. ‘Wij zijn een samenwerking gestart met alle regionale vliegvelden, Schiphol en KLM om deze ontwikkelingen goed in kaart te brengen. Om de luchthavens voor te bereiden op de manier van vliegen. Want het kan de meest duurzame manier worden van transport. Dan kunnen wij weer trots zijn dat wij in luchtvaart werken.’